การฟ้อนผีมดผีเม็ง คือพิธีกรรมความเชื่อของชนบทคนล้านนา เป็นการฟ้อนรำเพื่อแสดงความเคารพและเซ่นไหว้ผีบรรพบุรุษ พิธีกรรมนี้ถูกสันนิษฐานว่าไม่ได้เป็นพิธีกรรมดั้งเดิมของคนล้านนา แต่อาจได้รับอิทธิพลจากชาติพันธุ์อื่นอย่างมอญ ซึ่งสังเกตไดัจากการแต่งตัวที่มีลักษณะเหมือนมอญโบราณและชาวมอญเหล่านี้ ชาวล้านนาเรียกว่า “เม็ง” ประเพณีนี้ถูกจัดขึ้นเรื่อยๆจนกลายเป็นประเพณีท้องถิ่นประจำภาคเหนือการฟ้อนผีมดผีเม็งมักจะทำพิธีช่วงเดือนพฤษภาคม-มิถุนายน ซึ่งจัดขึ้นโดยคนในตระกูลเดียวกันปีละ 1 ครั้ง หรือบางครั้ง 1 ครั้งต่อ 2-3 ปี
การจัดพิธีจะเริ่มจากการสร้างผาม ไว้กลางลานบ้าน ภายในผามจะมีเครื่องเซ่นสังเวยต่างๆ เช่น หัวหมู ไก่ต้มสุกทั้งตัว เหล้า ดอกไม้ธูปเทียน ฯลฯ ใส่ภาชนะวางไว้บนร้านที่ทำคล้ายศาลเพียงตา สูงราว 1 เมตร ในผามต้องมีราวสำหรับพาดผ้าโสร่ง ผ้าพันหัว ผ้าพาดบ่าสำหรับใส่เวลาฟ้อน จากนั้นจึงเริ่มมีการทำพิธีสักการะบูชาผีบรรพบุรุษโดยมีการเข้าทรงผีปู่ย่าผ่านลูกหลานในตระกูลเพื่อมารับเครื่องเซ่นสังเวยและแสดงการฟ้อนผี
พิธีกรรมการฟ้อนผีมดผีเม็ง เป็นความเชื่อในสังคมล้านนาที่ปฏิบัติสืบต่อกันเป็นวัฒนธรรมมาอย่างยาวนาน
พิธีกรรมนี้ไม่ได้เป็นพิธีที่จัดทำขึ้นมาเพื่อทำความเคารพแก่บรรพบุรุษแค่เพียงอย่างเดียว พิธีกรรมนี้ช่วยส่งเสริมความสามัคคีในชุมชนโดยมีตัวพิธีกรรมเป็นเหมือนจุดศูนย์กลางการเชื่อมสัมพันธ์ระหว่างคนในชุมชน
ที่มา ธันวดี สุขประเสริฐ. ฟ้อนผีมดผีเม็ง. https://rituals.sac.or.th/detail.php?id=11
ที่มารูปภาพ https://rituals.sac.or.th/detail.php?id=11
ร่วมแสดงความคิดเห็น