“…ดูในป้ายที่ขึ้นกลางตลาด Chiang Mai Living Heritage เราคือตำนานที่ยังมีชีวิตอยู่ แล้วก็จะยังมีต่อไปด้วย…”
– คุณ เจษฎา มีผล –
ตลาด หรือที่คนล้านนาเรียกกันว่า กาด ไม่ได้เป็นเพียงพื้นที่ สำหรับแลกเปลี่ยน หรือซื้อขายสินค้าเพียงเท่านั้น แต่คือสัญลักษณ์สำคัญในทางวัฒนธรรมที่สะท้อนถึงวิถีชีวิตดั้งเดิม และจิตวิญญาณของผู้คนในพื้นที่นั้น “กาดหลวง” ก็เช่นเดียวกัน เป็นย่านการค้าเก่าแก่ที่อยู่คู่เมืองเชียงใหม่มานานกว่า 100 ปี
กาดหลวง เป็นย่านการค้า ที่สะท้อนให้เห็นถึงเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ของเชียงใหม่ จุดเริ่มต้นของความเจริญทางการค้าขาย การเข้ามาของคนต่างถิ่น และยังสะท้อนไปถึงวัฒนธรรมล้านนา ผ่านสินค้าพื้นเมือง การแต่งกาย อาหารการกิน และวิถีชีวิต ตั้งแต่ในอดีตจนถึงปัจจุบัน ที่ยังคงแผ่กลิ่นอายความเป็นเมืองเก่า ไม่จางหาย แม้กาลเวลาจะแปรผันไปนานนับร้อยปี
ย้อนรอยอารยธรรม…กาดหลวง กาดตำนานคู่เมืองเชียงใหม่
กาดหลวง หรือที่เรียกกันอีกชื่อว่า ตลาดวโรรส ก่อตั้งขึ้นในช่วงต้นศตวรรษที่ 20 จากจุดเริ่มต้น ที่มีการค้าขายริมแม่น้ำปิง แม่น้ำสายสำคัญของเชียงใหม่ ซึ่งช่วงนั้นเป็นช่วงที่เชียงใหม่มีการค้าทางเรือระหว่างเชียงใหม่ กรุงเทพฯ เป็นจำนวนมาก มีเรือสินค้าเข้ามาจอดรับ-ส่งสินค้าอย่างไม่ขาดสาย มีการเติบโตที่มากขึ้น ได้นำพาความเจริญ และผู้คนหลากหลายเชื้อชาติ ให้เข้ามาตั้งถิ่นฐานทำมาหากิน เกิดการหลอมรวม และแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมครั้งใหญ่ และภายหลัง เมื่อเป็นยุคที่รถไฟเข้ามาถึงเชียงใหม่ ประจวบกับสะพานข้ามแม่น้ำปิงสร้างเสร็จ ก็ยิ่งทำให้การค้าขายเติบโตมากยิ่งขึ้น มีผู้คนหลั่งไหลเข้ามาทำมาหากินกันอย่างเนืองแน่น เกิดการหมุนเวียนด้านเศรษฐกิจ กาดแห่งนี้จึงเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ จนกลายมาเป็นย่านการค้าสำคัญของเชียงใหม่
“…เวอร์ชันแรก เมื่อ 100 กว่าปีที่แล้ว ก็จะเป็นอาคารเก่า ๆ เป็นไม้ ก็มีการเปลี่ยนตัวอาคาร มาสร้างเป็นอาคารปูนในปัจจุบัน…”
– คุณ เจษฎา มีผล –
ในปัจจุบันกาดหลวงเต็มไปด้วยสินค้าหลากหลาย ผู้คนหลากหลายเชื้อชาติ เข้ามาอยู่รวมกันได้อย่างกลมเกลียว และยังคงทำหน้าที่เป็นแหล่งรวมความเป็นพหุวัฒนธรรม เหมือนที่เคยเป็นมาตลอด 100 ปี บอกเล่าวิถีชีวิตผ่านสินค้า ไม่ว่าจะเป็นอาหารพื้นเมือง ที่บ่งบอกวัฒนธรรมการกินของคนล้านนา ภูมิปัญญาการถนอมอาหารที่สะท้อนผ่านของฝากหลากชนิด หรือจะเป็นสีสันเสื้อผ้า ที่สะท้อนหลักภูมิปัญญาของคนชาติพันธุ์ต่าง ๆ อย่าง ชุดบวชลูกแก้ว ปอยส่างลอง ที่มีการขายโดยคนไทใหญ่
“…สิ่งหนึ่งที่เราคิดว่าไม่น่าจะเหมือนตลาดอื่นในเชียงใหม่ คือเราไม่ได้มีความเป็นล้านนาจ๋า 100 % เรามีความรวมหลายเชื้อชาติอยู่ด้วยกัน…”
– คุณ เจษฎา มีผล –
กาดที่ไม่เคยหลับใหล ยังคงคึกคักตั้งแต่กลางวันยันกลางคืน กลายเป็นแลนด์มาร์คสำคัญของเชียงใหม่ ที่ใครได้มาเยือนยังจังหวัดแห่งนี้ ก็ต้องแวะมาสักครั้งหนึ่ง ไม่มา ก็เหมือนมาไม่ถึงเชียงใหม่ ถึงแม้ตลอด 100 ปีที่ผ่านมา กาดหลวงจะเผชิญกับวิกฤตมากมาย แต่ก็ยังคงยืนหยัดผ่านทุกวิกฤตมาได้ และยังคงตั้งมั่นอยู่คู่ดินแดนแห่งนี้มาอย่างยาวนาน โดยมีการปรับเปลี่ยนรูปแบบให้มีความร่วมสมัยอยู่เสมอ แต่ก็ไม่เคยละทิ้งรากเหง้าเก่า ยังคงรักษาไว้เหมือนอย่างที่เคยเป็นมาตลอดกว่าหลายศตรวรรษ
“…คุณอาจจะมา 1 ชั่วโมงก็ได้ มาซื้อของฝาก มาเดินเที่ยว มาถ่ายรูป มาหาของกินอร่อย ๆ ผมอยากใช้คำว่า ที่นี่มันเป็น Destination ที่คุณต้องมาหนึ่งครั้ง ถ้าคุณมาเชียงใหม่…”
– คุณ เจษฎา มีผล –
ร่วมแสดงความคิดเห็น