สำนักสงฆ์ถ้ำผาบ่อง ต.เวียงต้า อ.ลอง จ.แพร่ ผาบ่องคือภูเขาหินปูนลูกหนึ่งตั้งอยู่ติดกับทางหลวงชนบทสายหนองม่วงไข่-เวียงต้า ตั้งอยู่หมู่ 10 ต.เวียงต้า อ.ลอง จ.แพร่
ผาในภาษาท้องถิ่นหมายถึงภูเขาหินหรือภูผา บ่องหมายถึงการเจาะทะลุเป็นรู ผาบ่องคือภูผาที่ถูกเจาะทะลุด้วยการกัดเซาะของลำน้ำห้วยผาเจื่อ ที่ภูผาตั้งปิดกั้นลำห้วยอยู่ น้ำได้กัดเซาะเป็นเวลานานเข้าทำให้หินผาบริเวณนั้นค่อยสึกกร่อนทะลุเป็นรูชาวบ้านจึงเรียกว่าผาบ่อง
ถ้ำผาบ่องคือถ้ำที่มีอยู่ตามธรรมชาติทั่วไปจะมีลักษณะแตกต่างกันไป
ประวัติความสำคัญของผาบ่อง ในสมัยปลายสงครามโลกครั้งที่สอง พ.ศ.2487-2488 นายทอง กันทาธรรม ได้รับมอบภารกิจจากนายปรีดี พนมยงค์ ให้มาจัดตั้งกองกำลังเสรีไทยแพร่ มีเป้าหมายจำนวน 500 นาย เพื่อต่อต้านกองทัพญี่ปุ่น โดยการสนับสนุนของกองทัพฝ่ายสัมพันธมิตร จะส่งอาวุธโดยทิ้งร่มลงให้ที่แพะเปียงและส่งครูฝึกพร้อมเจ้าหน้าที่วิทยุสื่อสารโดดร่มลงมา 2 นาย
แกนนำเสรีไทยแพร่ได้ดำเนินการตามแผนคือ ได้จัดหาจุดเพื่อตั้งสถานีวิทยุที่ปลอดภัยจากฝ่ายทหารญี่ปุ่นที่ตั้งฐานอยู่ทั่วไปมีการย้ายจุดตั้งสถานีวิทยุถึง3 แห่งคือแห่งแรกที่ตำบลหนองม่วงไข่ย้ายมาที่ถ้ำเสรีไทยจุดนี้แม้จะปลอดภัยแต่ก็ทุรกันดารแหล่งน้ำและการส่งเสบียงอาหารจึงมาได้จุดสุดท้ายที่ผาบ่องซึ่งมีน้ำจากห้วยผาเจื่อและอยู่ใกล้ทางเดิน บริเวณนี้จึงเป็นจุดตั้งสถานีวิทยุสื่อสารสนาม ฐานฝีกกองกำลังเสรีไทย เมื่อเสรีไทยได้รับกาฝึกรบแบบกองโจรพร้อมที่จะสนับสนุนฝ่ายสัมพันธมิตรที่จะส่งกองกำลังโดดร่มลงมา เสรีไทยแพร่ได้รับการติดอาวุธเป็นปืนพกสั้นและปืนกลเบาเอ็มทรู กระจายอยู่ทั่วไปในเมืองแพร่คอยส่งข่าวไปที่ผาบ่อง กองกำลังส่วนหนึ่งมีหน้าที่รักษาสถานีวิทยุสื่อสารอย่างเคร่งครัดโดยเสรีไทยเวียงต้าและหนองม่วงไข่
สถานการณ์สงครามตรึงเครียดมากเสรีไทยแพร่ทุกนายพร้อมสละชีวิตร่วมกับพันธมิตรเพื่อปกป้องอธิไตยและกอบกู้แผ่นดินไทย แต่ด้วยเดชะบุญที่ไม่ทำให้เกิดความสูญเสีย เมื่อสหรัฐตัดสินใจทิ้งระเบิดปรมณูลงที่ญี่ปุ่นสองลูก ทำให้ญี่ปุ่นยอมแพ้ ต่อจากนั้นกองกำลังเสรีไทยแพร่ก็ได้สลายตัวลงเหลือเพียงตำนานเล่าขาน
กาลเวลาผ่านไปกว่า 80 ปี บริเวณผาบ่องก็เปลี่ยนเป็นไร่ข้าวโพดของชาวบ้าน ต่อมาพระอาจารย์มงคลกิตติ์ ทรัพย์จีระกุล เห็นว่าบริเวณนี้เหมาะสมที่จะตั้งเป็นสำนักสงฆ์ เป็นที่ปฏิบัติธรรม เผยแผ่พระพุทธศาสนาสืบต่อไปเป็นยิ่งนัก ท่านจึงเข้ามาปรับปรุงพัฒนาให้เป็นฐานทัพธรรมดังที่ปรากฎในปัจจุบัน.
CR.อ.พิทักษ์ ปัญญาฉลาด
ร่วมแสดงความคิดเห็น