เปลี่ยนฟิสิกส์เรื่องยากให้มองเห็นได้จริง ด้วย AI ผลงานอาจารย์ มหาวิทยาลัยนอร์ท-เชียงใหม่ คว้ารางวัลผลงานดีเด่น
จากห้องเรียนฟิสิกส์สู่เวทีนวัตกรรม AI เมื่อเทคโนโลยีช่วยเปลี่ยนเรื่องยากให้เข้าใจง่าย
ปัญหาที่นักศึกษาในห้องเรียนวิชาฟิสิกส์มักเจอคือมองไม่เห็นภาพว่าโจทย์กำลังบอกอะไร และควรเริ่มแก้ปัญหาจากตรงไหนก่อน นำไปสู่จุดตั้งต้นที่เปลี่ยนวิธีเรียนฟิสิกส์ให้เข้าใจง่ายขึ้น ของอาจารย์รณชัย แพทย์ไชโย อาจารย์ประจำสาขาวิชาวิศวกรรมอุตสาหการ คณะวิศวกรรมศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยนอร์ท-เชียงใหม่ ผู้คว้ารางวัลผลงานดีเด่นจากโครงการ AI for Education Innovation Challenge 2026 ซึ่งจัดโดยสมาคมอีเลิร์นนิงแห่งประเทศไทย
ผลงานของอาจารย์มีชื่อว่า ฝึกทักษะการคำนวณและจำลองฟิสิกส์ 2D การใช้ SIM-VIS Model ผ่านกระบวนการจำลองสถานการณ์ ฟังชื่อแล้วอาจดูเป็นเรื่องเทคนิคสำหรับสายวิศวกรรม แต่แนวคิดเบื้องหลังเข้าใจง่ายมาก คือการช่วยให้นักศึกษาเรียนฟิสิกส์ได้ด้วยการมองเห็น ทดลอง และคิดหาคำตอบด้วยตัวเอง แทนที่จะจำสูตรแล้วนำไปคำนวณเพียงอย่างเดียว
อาจารย์รณชัย ได้นำ SIM-VIS Model มาใช้ร่วมกับโปรแกรมจำลองสถานการณ์ฟิสิกส์สองมิติ หรือ 2D Simulation และ AI เพื่อช่วยอธิบายโจทย์ วิเคราะห์ตัวแปร และแสดงขั้นตอนการคำนวณอย่างเป็นระบบ นักศึกษาจึงสามารถทดลองปรับค่าต่าง ๆ สังเกตผลที่เปลี่ยนไป และตรวจสอบความเข้าใจของตัวเองได้พูดให้เห็นภาพก็คือ จากเดิมที่ต้องนั่งจินตนาการตามโจทย์เพียงอย่างเดียว ก็มีเครื่องมือช่วยให้มองเห็นความสัมพันธ์ของสิ่งต่าง ๆ ชัดเจนขึ้น เมื่อเข้าใจที่มาของคำตอบ การแก้โจทย์ก็ไม่ได้เป็นแค่การแทนค่าลงในสูตรอีกต่อไป แต่เป็นการฝึกคิดอย่างมีเหตุผลและเป็นขั้นตอน
แนวคิดนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพียงเพราะกระแส AI กำลังมาแรง แต่เป็นผลจากประสบการณ์การสอนคณิตศาสตร์วิศวกรรมและฟิสิกส์ รวมถึงการดูแลโครงงานของนักศึกษามาอย่างต่อเนื่อง อาจารย์รณชัยมองเห็นว่าการเรียนรู้ที่ดีควรช่วยให้นักศึกษาเข้าใจหลักการ กล้าคิด กล้าทดลอง และนำความรู้ไปใช้แก้ปัญหาได้จริง
สำหรับเรื่องนี้ยังชวนให้มอง AI ในอีกมุมหนึ่งด้วย เทคโนโลยีไม่ได้มีไว้เพื่อทำการบ้านแทนเราหรือบอกคำตอบให้เร็วที่สุดเท่านั้น แต่ยังเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้เราเรียนรู้ได้ลึกขึ้น หากรู้จักใช้เพื่อทดลอง ตั้งคำถาม ตรวจสอบ และพัฒนาความคิดของตัวเอง รางวัลที่อาจารย์รณชัย แพทย์ไชโย และมหาวิทยาลัยนอร์ท-เชียงใหม่ สะท้อนให้เห็นว่าเมื่อผู้สอนเข้าใจปัญหาของผู้เรียนและกล้าที่จะสร้างสรรค์สิ่งใหม่ เทคโนโลยีก็สามารถเปลี่ยนห้องเรียนธรรมดาให้เป็นพื้นที่แห่งโอกาสได้จริงและใครที่กำลังรู้สึกว่าบางวิชายากเกินไป อย่าเพิ่งรีบตัดสินตัวเองว่าไม่เก่ง บางทีเราอาจแค่ยังไม่เจอวิธีเรียนรู้ที่เหมาะกับตัวเองเท่านั้น เมื่อมีเครื่องมือที่ใช่และความพยายามที่ต่อเนื่อง เรื่องที่เคยยากก็อาจกลายเป็นสิ่งที่เราเข้าใจและทำได้ดีกว่าที่คิด
ร่วมแสดงความคิดเห็น